مواردی که مردان می‌توانند از پرداخت نفقه خودداری کنند| دفتر حقوقی موکل

در قوانین مدنی و كیفری ایران نسبت به پرداخت نفقه تاكید بسیاری شده است تا از طریق آن، مردان ملزم به پرداخت حق و حقوق شرعی و قانونی همسر خود باشند اما در مواردی نیز به آنان اجازه داده شده است كه از پرداخت آن خودداری كنند.
طبق ماده  ۱۱۰۷ قانون مدنی، نفقه عبارت است از نیازهای متعارف و متناسب با وضعیت زن از قبیل مسكن، البسه، غذا، اثاث منزل و هزینه های درمانی و بهداشتی و هر آنچه به صورت عادت یا احتیاج لازمه زندگی وی باشد البته قانون میزان دقیقی برای نفقه مشخص نكرده بلكه نفقه را بر مبنای نیاز های متعارف و متناسب با وضعیت زن و منطبق با عرف زمان و مكان زندگی زوجین دانسته است.

 

دفتر حقوقی موکل، ارائه دهنده خدمات حقوقی، وکالت کلیه امور حقوقی توسط وکیل پایه یک دادگستری تهران

 

مهمترین چراغ سبز قانون مدنی برای ندادن نفقه به زن ماده ۱۱۰۸ قانون مدنی است كه می گوید هرگاه زن بدون مانع مشروع از ادای وظایف زوجیت امتناع كند، مستحق نفقه نخواهد بود.
طبق این ماده عدم تمكین مجوزی برای ندادن نفقه است البته تمكین تابع عرف اقوام و نزدیكان است و در اصطلاح قانونی یا حقوقی تمكین عبارت از برآوردن نیازهای شوهر و اجابت كردن خواسته های مشروع او است.
از جمله موارد تمكین، اقامت در اقامتگاه دایمی شوهر است یعنی زن برای دریافت نفقه باید در خانه شوهر زندگی كند؛ مگر در یك مورد استثنا و آن اینكه در عقد ازدواج شرطی غیر از آن شده باشد كه زن در منزل دیگری یا خانه دیگری زندگی كند.

اگر زن بدون دلیل موجه و بدون موافقت شوهر خانه را ترک كند و حتی در خانه پدر یا مادر خویش اقامت كند، مرد می تواند نفقه پرداخت نکند.
مورد دیگر، الزام زن به حسن معاشرت با شوهر خویش است. زنی كه بدون دلیل موجه از تمكین خودداری کند، ناشزه یعنی نافرمان و خاطی نامیده می شود و در این صورت علاوه بر اینكه مرد از دادن نفقه معاف خواهد بود، می تواند طلاق وی را نیز از دادگاه تقاضا کند. سوءرفتار زن یا انتخاب شغلی مغایر با شئون اخلاقی و وظایف زناشویی و داشتن معاشران فاقد صلاحیت اخلاقی از دیگر موارد نشوز محسوب خواهد شد.
طبق ماده ۱۱۱۳ قانون مدنی، در عقد منقطع، زن حق نفقه نداشته مگر اینكه شرط شده یا اینكه عقد مبنی بر آن جاری شده باشد. نفقه تنها منحصر به زنی است كه به عقد دایم درآمده است و در عقد یا ازدواج موقت زن مستحق نفقه نخواهد بود مگر اینكه در موقع عقد شرط شده باشد یا اینكه طرفین ابتدا با هم توافق كرده باشند.

برای نقد كردن نفقه زن می تواند دو نوع شكایت حقوقی و كیفری را مطرح كند كه نوع اول دادخواست حقوقی و دیگری شكایت كیفری است.
هنگامی كه زن از شوهر خود تمكین می كند و شوهر از دادن نفقه خودداری می ورزد، زن می تواند با مراجعه به دادگاه خانواده و طرح دعوی حقوقی برای گرفتن نفقه، محكومیت شوهر به پرداخت نفقه را از دادگاه بخواهد و در این صورت دادگاه پس از بررسی ادعای زن حكم به پرداخت نفقه خواهد داد اما اگر مرد محكوم به پرداخت نفقه شود و از پرداخت آن، امتناع كند، زن می تواند درخواست طلاق مطرح کند و قاضی مرد را مكلف و مجبور خواهد كرد كه وی را طلاق دهد. راه حل دیگر برای نقد كردن نفقه، شكایت كیفری است كه علاوه بر دادخواست حقوقی خواهد بود.
از آنجایی كه عدم پرداخت نفقه در قانون ایران جرم است، زن در صورتی كه نفقه اش را دریافت نکند، می تواند تعقیب جزایی شوهر را از دادگاه بخواهد و در این صورت با اثبات عدم پرداخت نفقه، مرد علاوه بر پرداخت نفقه، به مجازات مقرر در قانون نیز محكوم خواهد شد.

 

گوگل پلاس
تلگرام
اینستاگرام
پیام رسان سروش

ورود اعضا

برای دریافت خدمات حقوقی ثبت نام کنید